Hóa ứng động là gì? Hiện tượng xuyên mạch của bạch cầu?

Bạch cầu xuyên mạch

  • Là sự chui qua thành mạch của bạch cầu đi vào ổ viêm
  • Sau khi dính vào tế bào nội mô, bạch cầu chuyển động nhẹ dọc theo bề mặt nội mô, luồn những chân giả vào kẽ hở giữa các tế bào nội mô. Chúng xuyên qua vùng nối đã giãn rộng giữa các tế bào nội mô để xen vào giữa tế bào nội mô và màng đáy, rồi nhanh chóng vượt qua màng đáy để đi vào khoang gian bào ngoài mao mạch.
  • Diễn biến quá trình này gồm 3 pha:
    • Bạch cầu áp sát vào thành mạch
    • Bạch cầu lách qua thành nội mạc
    • Bạch cầu vận động tới ổ viêm
  • BC hình thành giả túc, khởi đầu là một nhú lồi nhỏ nguyên sinh chất cắm vào lớp nội mạc, luồn sâu vào màng đế sau đó nhô ra ngoài thành mạch rồi phình to ra, chĩa ra nhiều phía để cuối cùng thoát toàn bộ ra khỏi mạch quản tiến về ổ viêm.
  • BC có thể chui qua thành mạch bằng nhiều cách:
    • Luồn qua các kẽ hở giữa các tế bào nội mạc bị tách ra khi thành mạch bị tổn thương
    • Nhờ sự lỏng lẻo của các tế bào nội mạc hay các thành phần tb của thành mạch do chất gắn tb bị biến chất xảy ra trong viêm
    • Do tác dụng của các enzyme từ bạch cầu tách ra làm hư hại thành mạch khiến cho bạch cầu dễ dàng xuyên trực tiếp qua tế bào nội mạc cũng như màng đế đi vào ổ viêm.

Hóa ứng động

Hóa ứng động

  • Sau khi xuyên mạch, bạch cầu chuyển động có hướng về phía ổ viêm.
  • Hóa ứng động là sự chuyển động có hướng của bạch cầu do một kích thích hóa học gây ra. Đơn giản hơn là sự vận động theo một gradient hóa học.
  • Tất cả các loại bạch cầu đa nhân, bạch cầu đơn nhân và ở mức độ thấp hơn là các lympho đều đáp ứng với kích thích hóa ứng động với tốc độ khác nhau.
  • Hóa ứng động dương: có tác dụng thu hút, tập trung bach cầu tới ổ viêm như: VK, xác VK và các sản phẩm sinh ra trong quá trình rối loạn chuyển hóa (polysaccarit, leucotaxin, pepton, polypeptide,…
  • Hóa ứng động âm: tác dụng đẩy lùi bạch cầu ra xa đối tượng như VK nhiệt thán, quinin, chloroform, cồn, benzen,…

Chất gây hóa ứng động

  • Sản phẩm của VK: chất lọc của mô trường nuôi cấy VK
  • Các thành phần của hệ thống bổ thể C3a, C5a, C5b6b7b,…
  • Các sản phẩm chuyển hóa của acid arachidonic theo đường lipoxygenase, đặc biệt là leucotrien